Bhausaheb Fundkar Falbag Lagwad Yojana : भाऊसाहेब फुंडकर फळबाग लागवड योजना ही महाराष्ट्र शासनाच्या कृषी विभागामार्फत सन 2025-26 मध्ये विशेषतः अनुसूचित जमाती प्रवर्गातील शेतकऱ्यांसाठी राबवण्यात येणारी योजना आहे. महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार हमी योजनेत पात्र न ठरणाऱ्या शेतकऱ्यांना फळबाग लागवडीतून आर्थिक उन्नतीची संधी देणे हा या योजनेचा उद्देश आहे.
या योजनेअंतर्गत फळबाग लागवडीसाठी अनुदान उपलब्ध करून दिलं जातं. यासाठी राज्य शासनाने ₹30 लाखांचा निधी मंजूर केला आहे, जो केवळ अनुसूचित जमातीच्या लाभार्थ्यांसाठी वापरला जाणार आहे. शेतकऱ्यांना दर्जेदार फळबाग लागवडीसाठी आवश्यक मार्गदर्शन, अनुदान आणि देखभाल यासाठी सहकार्य केलं जातं.
या रेशन कार्ड धारकांना आता धान्या ऐवजी थेट रोख रक्कम वाटप सुरु , नवीन GR जाहीर
योजनेचा उद्देश म्हणजे शाश्वत उत्पन्नाचा स्रोत निर्माण करून आदिवासी घटकाच्या आर्थिक सक्षमीकरणात मदत करणे. या योजनेत सहभागी होण्यासाठी अर्जदाराने आपली माहिती MPSIMS पोर्टलवर अद्ययावत ठेवणं बंधनकारक आहे.
1️⃣ योजनेचा उद्देश व गरज
या योजनेचा मुख्य हेतू म्हणजे आदिवासी समाजातील शेतकऱ्यांना फलोत्पादन क्षेत्रात जोडून त्यांना सतत उत्पन्नाचा पर्याय उपलब्ध करून देणे. पारंपरिक पिके खर्चिक असून कमी परतावा देतात, तर फळबाग लागवड केल्यास दोन-तीन वर्षांत शाश्वत उत्पन्न सुरू होऊ शकते. शासनाचा हा उपक्रम आदिवासींच्या आर्थिक उन्नतीसाठी एक मोठं पाऊल मानला जातो.
सावित्रीबाई फुले शिष्यवृत्ती योजना – या मुलींना शिक्षणासाठी मिळणार आर्थिक मदत
2️⃣ पात्रता निकष कोणते आहेत?
- अर्जदार हा अनुसूचित जमाती प्रवर्गातील असावा
- शेतजमिनीचे स्वामित्व कागदपत्रांनी स्पष्ट असावे
- MPSIMS पोर्टलवर नोंदणी व माहिती अद्ययावत असणे आवश्यक
- अर्जदार हा महात्मा गांधी रोजगार हमी योजनेत पात्र नसेल
- फळबाग लागवडीसाठी पुरेशी जमीन असावी
3️⃣ मिळणारे लाभ व अनुदान
- शेतकऱ्याला फलोत्पादनासाठी लागणाऱ्या रोपांची, खतांची, सिंचनाची मदत
- एकर किंवा हेक्टर क्षेत्रानुसार अनुदान ठरवले जाते
- संपूर्ण योजनेसाठी ₹30 लाखांचा निधी मंजूर
- प्रारंभी मागील वर्षांचे थकीत दावे अदा करून शिल्लक निधीतून 2025-26 साठी लाभ दिला जाईल
🌾 डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर कृषी स्वावलंबन योजनेअंतर्गत पात्र लाभार्थ्यांना मिळणार ७५% पर्यंत अनुदान
4️⃣ अर्ज कसा करावा?
- अर्जासाठी MPSIMS पोर्टलवर (https://mpsims.gov.in) नोंदणी आवश्यक
- लाभार्थी यादी ग्रामस्तरावरून तयार केली जाईल
- अर्जाचे नमुने तालुका कृषी अधिकारी कार्यालयात उपलब्ध
- आवश्यक कागदपत्रांसह पूर्ण अर्ज ऑफलाइन सादर करावा
5️⃣ आवश्यक कागदपत्रांची यादी
- जातीचा दाखला (अनुसूचित जमाती)
- 7/12 उतारा आणि जमीन नकाशा
- आधार कार्ड
- बँक खाते तपशील (IFSC कोडसह)
- MPSIMS पोर्टलवर अद्ययावत माहिती
- ग्रामपंचायतीचा शिफारस पत्र (लागल्यास)
6️⃣ योजनेचे फायदे – आर्थिक स्वावलंबन व दीर्घकालीन उत्पन्न
फळबाग लागवड ही कमी मजुरी, जास्त परतावा आणि बाजारपेठेतील मागणी असलेली शेती पद्धत आहे. ही योजना शेतकऱ्याला:
- दीर्घकालीन उत्पन्न
- मधल्या कालावधीत आंतरपीक पद्धतीने दुसरे पीक घेता येते
- फलोत्पादनातून व्यवसाय व प्रक्रिया उद्योगांशी जोडणं शक्य
- पर्यावरणपूरक व हवामान सुसंगत शेतीचा मार्ग
7️⃣ संपर्क व सरकारी संकेतस्थळ
🌐 Maharashtra Govt Portal: GR
https://maharashtra.gov.in
📍 संपर्क कार्यालये:
- तालुका कृषी अधिकारी कार्यालय
- जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी
- विभागीय कृषी सहसंचालक कार्यालय